Nationaal Programma Herbestemming

Agenda op hoofdlijnen

Evoluon 2 Flickr user pperreijn
Evoluon 2 Flickr user centralasian
Evoluon 1 Flickr user MJM

In de nationale agenda wordt ingezet op diverse sporen tegelijkertijd.

Praktijk bevorderen

De praktijk van herbestemming staat voorop en is uitgangspunt van handelen. Niet alleen valt uit de alledaagse praktijk te leren welke obstakels er zijn op operationeel niveau en op het niveau van de randvoorwaarden die herbestemming al dan niet bevorderen (bijvoorbeeld wet- en regelgeving, financieringsconstructies, procesoptimalisatie), ook is het de ambitie om binnen de agenda herbestemming een aantal concrete herbestemmingen daadwerkelijk een stap voorwaarts te helpen.

De praktijkbevorderende activiteiten vallen in drie hoofdgroepen uiteen:

  1. Het ’adopteren’ van concrete casuïstiek en proberen om de partijen te ondersteunen die verantwoordelijkheid dragen voor deze casuïstiek door de inzet van menskracht met specifieke kennis en kunde.
  2. Het creëren van voorwaarden (in tijd en geld) die de praktijk van herbestemming bevorderen.
  3. Het analyseren en waar mogelijk beïnvloeden van de manier waarop effectief gestuurd kan worden op leegstand, goed ondernemerschap en de beleidsmatige kaders die van directe invloed zijn op de praktijk van herbestemming. Bij dit laatste moet met name gedacht worden aan het ruimtelijk instrumentarium.

Iedere herbestemming is uniek: technisch, procesmatig, ontwerpmatig, programmatisch, beleidsmatig, sociaal, financieel, in de omgang met regelgeving en met cultuurhistorische waarden. Toch hebben herbestemmingopgaven ook veel overlap: verschillende onderwerpen komen ook elders voor. Omdat herbestemming een thema niet van alledag is, zou er in principe dus veel kennis rondom herbestemming beschikbaar moeten zijn. Toch wordt breed geconstateerd dat die kennis fragmentarisch, slecht ontsloten en incompleet is.

Kennis en innovatie

De activiteiten op het gebied van kennis en innovatie vallen in drie hoofdgroepen uiteen:

  1. Het ontsluiten van beschikbare kennis. Omdat veel partijen al over (deel)kennis beschikken wordt onderzochthoe deze kennis (digitaal) beschikbaar kan worden gesteld.
  2. Vervolgens wordt onderzocht welke kennis in het domein van herbestemming ontbreekt en verder ontwikkeld moet worden. Daarbij moet ook de kennisvraag verder geconcretiseerd worden. Soms is het antwoord op een kennisvraag te vinden in een combinatie van kennis uit verschillende domeinen. Soms is gericht onderzoek nodig. Op een aantal gebieden is echter al meteen duidelijk dat er sprake kan zijn van innovatie in denken en werken.
  3. Het overdragen c.q. met elkaar delen van kennis. Denk daarbij aan verschillende bestaande of nieuw te ontwikkelen leeromgevingen.

Agendering

Leegstand en herbestemming  staan momenteel hoog op de agenda. Deze aandacht voor herbestemming is voor een belangrijk deel ontstaan vanuit een actuele maatschappelijke urgentie rondom leegstand. Door de complexiteit van het vraagstuk, economisch onzekere tijden en de wetenschap dat deze opgave een lange adem vraagt, is het echter noodzakelijk om deze aandacht vast te houden. Daarom worden binnen de nationale agenda herbestemming verschillende activiteiten ondernomen die agendering van leegstand en herbestemming als doel hebben.

  1. Om herbestemming en leegstand op het hoogst mogelijke aandachtsniveau te houden werd een H-team Herbestemming in het leven geroepen. Dit team van gezaghebbende professionals reflecteert op de actualiteit van herbestemming en signaleert en agendeert  thema’s.
  2. Om het onderwerp herbestemming en leegstand breed op de agenda te houden worden er verschillende professionele en publieke bijeenkomsten gehouden. Ook zal bekeken worden hoe het bredere publiek, de vrijwilligers en het particuliere belang bij het onderwerp betrokken kunnen worden.
  3. Tenslotte is het voor Nederland van belang om haar ervaringen en kennis te delen met de internationale gemeenschap. Daarvoor wordt onderzocht of het mogelijk is om een internationale biënnale herbestemming te organiseren.
Aside: 

[toc]