Adres

Surinamekade 5E 1019 BH Amsterdam Nederland

Monumentstatus
Gemeentelijk monument
Transformatiejaar
2017
Oude functie
Industriegebied
Kraan
Nieuwe functie
Hotel
Bouwjaar
1958
Architect (origineel)
N.V. Haarlemsche Machinefabriek van de gebroeders Figee,
Architect (transformatie)
Interieur Edward van Vliet,
Uitvoering restauratie: Structal scheepswerf
Eigenaar
Yays Concierged Boutique Apartments
Betrokken partijen
Edward van Vliet
Gebruiksoppervlakte
40m²
Tijdelijk / permanent
Permanent
Aantal eenheden (kamers/appartementen/werkunits)
1
Monumentnummer
n.v.t.

Figee kraan 2868 terug op KNSM-Eiland als appartement

De monumentale Figee kraan is een bijzondere herbestemming, de kraan is gerenoveerd en omgevormd tot een modern appartement. Daarnaast is de kraan te demonteren en kan deze ergens anders neergezet worden, dit maakt de kraan tot een extra bijzonder monument. De Figee kraan is dan ook het icoon voor de geschiedenis van Amsterdam. 

Bij Yays (travel & stay concept) gaat het erom een meerwaarde te geven aan een wijk, en gasten te herinneren aan het culturele erfgoed. Van de vele hijskranen aan de kaden werd er één van de sloop gevrijwaard, deze kraan is is nu klaar om nieuwe geschiedenis te maken. Zoals de laatste machinist van Figee kraan 2868 zei: "Het lijkt alsof de tijd is teruggedraaid".
 

Van industriële haven naar cultureel erfgoed

De Figee kraan is gelegen op het dynamische KNSM-eiland (Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij) en was letterlijk de brug tussen Nederland en de rest van de wereld na de Tweede Wereldoorlog.  
KNSM Eiland is een voormalige industriële haven getransformeerd tot de creatieve spil van de stad, een charmante wijk in het oostelijke deel van Amsterdam. Vanuit dit epicentrum van de wereldhandel in de 19e eeuw vertrokken VOC-handelaren en wereldreizigers naar Indië en Amerika op hun prachtige schepen. 
Tegenwoordig is het een dynamisch gebied met veel kunstgalerijen, lokale winkels, hippe restaurants en interessante bezienswaardigheden. De vele unieke bruggen die de eilanden en architectonische hoogstandjes met elkaar verbinden zijn een lust voor het oog, allemaal op korte afstand van de Figee kraan.

 

De Figee kraan gered door buurtbewoner

In opdracht van de KNSM werd de Figee kraan 2868 in 1958 gebouwd. De kraan werd gebouwd door de N.V. Haarlemsche Machinefabriek van de gebroeders Figee. Deze kraan diende voor de wereldhandel, maar toen dit werd overgenomen door containertransport staakte rederij KNSM in 1979 zijn werkzaamheden.

De historische havenkraan stond op het punt te worden vernietigd, maar een buurtbewoner wist dit te stoppen.. Van de vele hijskranen aan de kade werd alleen deze kraan van de sloop gevrijwaard. De gemeente werd ervan overtuigd dat  de kraan een icoon is voor de stad en dat deze niet gesloopt mocht worden. In samenwerking met stadsdeel Oost, de gemeente en Yays is de bestemming van de kraan gewijzigd en de restauratie van de kraan mogelijk gemaakt. Samen hebben ze het project gebudgetteerd om de kraan naar behoren te herstellen en met de best mogelijke manier te ontwerpen.

De Figee kraan is in januari 2016 voor restauratie over het IJ vervoerd naar Friesland. Anderhalf jaar later is de kraan getransformeerd en teruggebracht over de Nederlandse wateren naar de oorspronkelijke positie, in de oorspronkelijke staat maar met een moderne uitstraling. De kraan is nieuw leven ingeblazen en omgedoopt tot ‘The Yays – Crane Apartment’. Gasten zullen in de kraan nog steeds de historie meekrijgen, mede dankzij de originele ligging en de buurt, en tegelijkertijd kunnen zij genieten van ultiem comfort. 
 

Restauratie met een doel- praktisch vanuit een gastervaring

De kraan is gerenoveerd, maar de oorspronkelijke staat is gebleven. Het skelet en het frame van de kraan zijn nog steeds in dezelfde staat als vroeger. Het was een uitdaging tijdens de renovatie om de structuur van de kraan in zijn oude staat te behouden. Daarnaast moest The Yays-Crane Apartment praktisch worden en tegelijkertijd een ultieme gastervaring creëren.

De volgende aanpassingen zijn gedaan:

  • Vroeger waren de twee blauwe containers van de kraan het gebied waar de machines werden geïnstalleerd. Naar de details kijkend; de gebruikte kleuren van de twee blauwe containers zijn zorgvuldig gekozen vanwege het oorspronkelijke doel van het pand, maar zien er tegelijkertijd warm en gastvrij uit.  

  • De derde verdieping van The Yays - Crane Apartment is de voormalige controlekamer waar de kraanmachinist zijn werk uitvoerde. Dit is nu de slaapkamer met een geweldig panoramisch uitzicht over het IJ. In alle drie de elementen zijn nieuwe ramen geplaatst en deuren vernieuwd. 

  • Om de veiligheid te garanderen zijn nieuwe trappen met een frame aan de kraan toegevoegd. Doordat de kraan nu wordt gebruikt door gasten is er buitenverlichting toegevoegd, evenals elektrische sloten op de deuren.

  • Op de bovenste verdieping is een bankje geplaatst zodat gasten kunnen genieten van het geweldige uitzicht over de IJ-rivier. Om gasten en andere voorbijgangers te herinneren aan het erfgoed en het huidige gebruik van de Figee kraan is bewegwijzering gebruikt. 

  • Met het hergebruik van originele materialen wordt de inzet van middelen tot een minimum beperkt en het originele ontwerp op een stijlvolle wijze gehandhaafd. De kranen die in de badkamer zijn gebruikt zouden zo uit een machine kunnen komen.
     

Financiering

De gemeente Amsterdam heeft in samenwerking met het Nationaal Restauratiefonds een Amsterdams Restauratiefonds beschikbaar gesteld voor eigenaren van gemeentelijke monumenten in Amsterdam. Restauratiewerkzaamheden kunnen met behulp van dit fonds tegen een lage rente gefinancierd worden. Mede dankzij het Amsterdams Restauratiefonds is de restauratie van de kraan mogelijk gemaakt.